Gypsy's Reviews > لبه‌ی تیغ

کی می‌تونه لاری رو دوست نداشته باشه و حسرت سبک زندگیشو نخوره و بهش حسودی نکنه؟ یه شخصیت بیخیال و جسور و هرکار دلم بخواد می‌کنم و زندگیشو «ولگردی» توصیف می‌کنه، یونانی و فرانسوی یاد می‌گیره و...

ظاهراً این شخصیت واقعی بوده و موام خیلی تخیل نکرده براش. انسان آزادِ عصر مدرن، دغدغۀ خیلی از ماهاست و نویسنده‌ها و فیلسوف‌ها و جامعه‌شناس‌ها و روانشناس‌ها و هنرمندها و دیگران هم از بین ما براومدن. پس صدای انسانی رو همه می‌شناسیم. گریز از آزادی رو همه بلدیم. ولی مشکلات زندگی مدرن بهش دامن می‌زنه. باعث می‌شه بیشتر از خودمون دور بشیم و به چیزی که جامعه می‌خواد نزدیک شیم. ایزابل شیم. تشریفات و زرق و برق زندگی چشم‌مونو بگیره و دنبالش باشیم و توی دنیای درونی خودمون ذره‌ای رشد نکنیم.

نمتونم حجم بیزاریمو از ایزابل توصیف کنم. ینی هربار دهن باز می‌کرد دیالوگ می‌گفت دلم می‌خواست کتابو مچاله کنم. فکر کنم مشخصاً جوان ایرانیِ امروز خیلی این بیزاری رو می‌تونه احساس کنه، چون تقریباً همۀ آدمای دورمون ایزابلن. دختر و پسر و بزرگ و کوچیک هم نداره. این بلاییه که مدرنیسم و تکنولوژی و فضای مجازی و صنایع تجاری و به‌ویژه شرایط کشور، سرمون اورده و نمتونیمم ازشون فرار کنیم. فقط باید دفاع کنیم از خودمون.

لبۀ تیغ کار نسبتاً روونی هم هست. جز یکی از بخش‌های رو به پایانش که خود نویسنده هم می‌گه می‌خواین نخونین و فرقی در داستان ایجاد نمی‌کنه و فقط ذهنیت لاری و گفت‌وگوهاشه و عذرخواهی هم کرده از این بابت. اون قسمت به‌طرز رواعصابی سخنرانی‌طور و معلم‌اخلاق‌گونه و شعاری شده بود و منِ خواننده هم پامنبری. حرفای فوق‌العاده‌ای داشت، اما فرمی که ارائه‌ش کرد اثرشو تقلیل داد. انگار داستان‌گویی قطع می‌شد و سر از متنِ پیاده‌شدۀ یه سخنرانی درمی‌آوردی. بعد راوی اون وسط فقط چندتا سؤال می‌پرسه که مخاطب خسته نشه این همه جمله پشت سر هم می‌خونه و سنجاقی شه برا ادامۀ سخنرانی. سؤالات هم تصنعی می‌شه دیگه. تکرار هم می‌کرد سخنان گوهربارشو. حیف شد.

بعضی جاهام داستان ملال‌آور می‌شد و شخصیت‌ها خیلی حرف می‌زدن. یه مشکلی که من دارم اینه که مدرسان داستان‌نویسی این همه می‌گن، بعد یه کاری می‌خونی می‌بینی یه سری چارچوب‌ها رو اصن نویسنده به یه ورش گرفته و داره کار خودشو می‌کنه. آدم می‌مونه. ینی این نویسنده اینقد به کارش مطمئن بوده و به درجه‌ای رسیده که تونسته چارچوب خودشو بیافرینه و جایی که لازمه رعایت کنه، جایی که نیست نه. به این تشخیص رسیده. و البته یه جاهایی می‌تونه به مخاطب هم اهمیت نده. اولویت همیشه داستانه.

نیمۀ اول یه حالت مقدمه‌ای داره و کند می‌گذره و همه‌ش داری سعی می‌کنی شخصیت‌ها رو بشناسی و بین حرفاشون گیج نشی. (بابا چقد حرف می‌زنن شخصیت‌های این کتاب) از نیمۀ دوم به‌جز اون قسمتی که گفتم، خیلی پرکشش می‌شه. مخصوصاً که دیگه لاری رو می‌شناسی و باهاش همراه می‌شی و به تیکه‌های فوق‌العاده‌ای برمی‌خوری.

من ترجمۀ مهرداد نبیلیِ جدید رو خوندم، از علمی‌فرهنگی. منتها به‌نظرم ویرایش نشده و فرقی با چاپ نشر قبلی نداره. شما فرض کنین در متنی که یارو دیالوگ می‌گه: «چقد خری!» راوی فرو هشتن به کار می‌بره. 😐 یهو از قرن بیستم میلادی می‌ریم به قرن پنجم شمسی! یه سری کلمات اینطوری داشت که اصلاً به متن نمی‌خورد. چرا آقای مترجم؟ چرا علمی‌فرهنگی؟

پایان‌بندیش ولی عالیه. یه سری اتفاق سرنوشت‌ساز برا شخصیت‌ها می‌افته و تقابل زندگی لاری با بقیه رو می‌بینیم. به‌خصوص با ایزابل، ایزابل اونقد خودشو کشت و آخرم رفت آمریکا، لاری هم رفت آمریکا ولی به‌قولِ راوی آمریکایی که لاری می‌ره با مال ما فرق داره. خیلی کوبنده بود.

داستان داستانِ لاریه. بقیه اومدن که فقط به داستان بُعد و عمق بدن تا قابلیت داستانی شدنش رو ارتقا بده. لاری که به خوشبختی دلخواهش رسید، بقیه رم گفت رستگار شدن. :)) تموم دیگه. برین خونه‌هاتون. البته به‌نظرم نویسنده هم داعیۀ داستان نوشتن نداشته خیلی. گفته من یه شخصیت جالبی دیدم، می‌خوام براتون بگم ای خواننده‌های عزیز. این‌طوری.